Gần đây trên các phương tiện thông tin đại chúng người ta thường xuyên nhắc đến cụm từ “hộ chiếu vaccine” – nó được xem như là giải pháp đi lại cho cuộc sống trong thời điểm dịch bệnh covid vẫn đang phức tạp trong đó có hoạt động du lịch. Vậy thực sự hộ chiếu vaccine là gì? Việc ứng dụng nó ra sao trong thời điểm dịch bệnh? Bài viết này xin chia sẻ những thông tin cơ bản liên quan.

Hộ chiếu vaccine là gì?

Hộ chiếu vaccine tạm hiểu là một văn bản hoặc là một chứng nhận số xác nhận các thông tin liên quan như việc đã tiêm vaccine, miễn dịch với virus, âm tính hay các xét nghiệm liên quan khác… Mục tiêu của việc này là để giúp cho việc di chuyển đến các quốc gia trong giai đoạn dịch bệnh này được trở nên dễ dàng hơn.

Các giấy tờ nói trên không nhất thiết phải là kỹ thuật số tuy nhiên việc ứng dụng kỹ thuật số sẽ giúp mọi thứ trở nên tiện dụng hơn.

Hiện nay có một số loại hộ chiếu vaccine đã và đang được phát triển như:

CommonPass: dự án được phát triển do một tổ chức phi lợi nhuận có tên là Common triển khai. CommonPass đã được sử dụng từ tháng 10 tại nhiều quốc gia. Ứng dụng này có thể truy xuất thông tin của hành khách liên quan đến các xét nghiệm hay các vấn đề liên quan đến vaccine thông qua một mã QR, mã QR này sẽ được hiển thị cho các cơ quan chức năng.

IATA Travel Pass: Là một ứng dụng do Hiệp hội hàng không quốc tế phát triển, IATA Travel Pass cho phép hành khách tạo “hộ chiếu số” tải các giấy tờ về việc tiêm vaccine, miễn dịch hay xét nghiệm liên quan đến Covid-19 để xác nhận việc hành khách đó có thể di chuyển, các thông tin này sẽ được chia sẻ cho các hãng hàng không.

IBM Digital Health Pass: Do IBM phát triển, IBM Digital Health Pass cho phép cá nhân xuất trình các bằng chứng tiêm chủng hay xét nghiệm âm tính để có thể đi lại ở các địa điểm công cộng như máy bay, sân vận động, làm việc,… Thẻ được xây dựng trên công nghệ Blockchain của IBM.

Ngoài các ứng dụng nói trên, có một số quốc gia và khu vực đang triển khai hộ chiếu vaccine riêng của họ: Hộ chiếu vaccine (hộ chiếu sức khoẻ) do Malaysia phát hành đã được chính phủ Singapore chấp thuận. Chủ tịch uỷ ban châu Âu đã đề xuất xây dựng Digital Green Pass để sử dụng ở châu Âu.

Tại sao cần hộ chiếu vaccine

Hộ chiếu vaccine không phải là một khái niệm quá mới. Trước đây khi di chuyển đến một số quốc gia du khách phải có giấy xác nhận chủng ngừa một số loại bệnh như vàng da, dịch tả, rubella,… Nay được ứng dụng đối với dịch bệnh covid-19. Thông thường trong giấy xác nhận sẽ thông tin về tình trạng của hành khách: một là đã miễn dịch với virus (đã mắc bệnh những khỏi rồi), hai là âm tính (chưa mắc bệnh), ba là đã tiêm vaccine phòng bệnh.

Các thông tin từ “hộ chiếu vaccine” giúp cho cuộc sống trở nên bình thường hơn so với hiện nay.

Sử dụng hộ chiếu vaccine

Tuy hiện nay đã có một số quốc gia chấp nhận hộ chiếu vaccine nhưng nó vẫn chưa được chấp nhận hoàn toàn hay được sử dụng rộng rãi cho tất cả mọi người. Hiện chỉ có hành khách mới có thể sử dụng hộ chiếu vaccine, và chủ yếu là để xác nhận các vấn đề liên quan các xét nghiệm Covid hay các vấn đề về chích vaccine khi tham gia vận chuyển của một số tuyến hay một số hãng hàng không.

CommonPass đã được một số hãng hàng không chấp nhận từ tháng 10 tới nay như United, JetBlue, Lufthansa, Swiss International và Virgin Atlantic cho một số hành trình bày New York, Boston, London và Hong Kong. Một số hành trình bay mới đang được tiếp tục thử nghiệm.

IATA Travel Pass thì đang được sử dụng thử nghiệm bởi các hãng hàng không Emirates, Copa, Malaysia Airlines và Singapore Airlines.

Một số vấn đề liên quan hộ chiếu vaccine

Tuy vậy hiện nay các loại hộ chiếu vaccine vẫn chưa được phổ biến bởi còn tồn tại một số vấn đề. IATA cho biết hiện nay chưa có sự nhất quán về hộ chiếu vaccine giữa các quốc gia và khu vực trên toàn thế giới. Không có một tiêu chuẩn cụ thể được đưa ra. IATA hi vọng Tổ chức Y tế thế giới (WHO) sẽ sớm đưa ra các tiêu chuẩn về hộ chiếu vaccine vào tháng năm 2021.

Bên cạnh đó, một số chuyên gia ngành y tế lưu ý rằng hộ chiếu vaccine không phải là hộ chiếu miễn dịch bởi hiện chưa rõ người nhiễm covid-19 sau khi hết bệnh (có kháng thể) sẽ miễn dịch bao lâu, hay khi chích vaccine rồi thì miễn dịch thế nào hoặc người đã chích vaccine nhưng có mang virus thì có khả năng lây lan hay không.

Không chỉ vậy một số vấn đề khác vẫn đang được đưa ra trao đổi như:

  • Vấn đề về quyền riêng tư và chia sẻ dữ liệu của người khai báo, việc sử dụng các dữ liệu đó như thế nào?
  • Vấn đề về phi đạo đức: tiêm vaccine trước cho khách du lịch thay vì ưu tiên cho các quốc gia nghèo gặp khó khăn trong việc tiếp cân vaccine.
  • Hiện nay trên thế giới có khoảng hơn 1 tỷ người không chứng minh được danh tính vì không có hộ chiếu, giấy khai sinh, bằng lái xe hay một giấy tờ tuỳ thân khác – điều này dễ xảy ra việc họ bị bỏ lại phía sau, bất bình đẳng.

Một số quốc gia và vùng lãnh thổ đã chấp nhận hộ chiếu vaccine, giảm bớt hạn chế với du khách có hộ chiếu vaccine: Belize, Síp, Estonia, Georgia, Iceland, Lebanon, Lithuania, Ba lan, Romania, Seychelles, Slovenia, Thái Lan, Hoa Kỳ, pháp, Hy Lạp, Israel,

0911883399